Składnik kulinarny
Sałata
Warzywa liściowe i sałatowe
Świeża sałata liściowa — podstawowe warzywo sałatkowe w wielu odmianach.
Co to jest
Sałata to świeże jadalne liście Lactuca sativa używane przede wszystkim na surowo jako baza sałatek i kanapek.
Poszczególne odmiany różnią się chrupkością, goryczką, kształtem i trwałością; karta WKK obejmuje zwykłą zieloną sałatę liściową.
Karta dotyczy świeżej sałaty zielonej, nie rukoli, roszponki ani kapusty pekińskiej.
Smak i tekstura
Łagodny, świeży, zielony i czasem lekko gorzkawy.
Delikatnie roślinny i świeży.
Cienka, krucha i chrupka przy dobrej świeżości; szybko więdnie po kontakcie z solą i dressingiem.
W kuchni
Do czego używać
Do sałatki z tuńczykiem i jajkiem oraz sałatki z kurczakiem i warzywami.
Przygotowanie
Oddziel liście, usuń uszkodzone części, dokładnie umyj pod bieżącą wodą i bardzo dobrze osusz.
Do chrupkiej sałatki nie sol liści z dużym wyprzedzeniem; dressing dodaj możliwie blisko podania.
Jadalne są liście i delikatniejsze części nerwów; twardy głąb usuwa się zależnie od odmiany.
Temperatura i ogrzewanie
Nie ogrzewaj, jeśli celem jest chrupka sałatka; gorące składniki warto lekko przestudzić przed połączeniem.
Ilość i przeliczenia
Najlepiej podawać gramy po oczyszczeniu; „garść” lub liczba liści jest bardzo zmienna.
Najczęstsze błędy
Najczęstsze błędy to niedokładne mycie, pozostawienie wody na liściach i dodanie dressingu zbyt wcześnie.
Bezpieczeństwo, alergeny i dieta
Myj liście przed jedzeniem, używaj czystych rąk i narzędzi oraz trzymaj z dala od surowego mięsa i jego soków.
Sałata nie jest jednym z 14 obowiązkowo deklarowanych alergenów Annex II UE.
Indywidualne reakcje są możliwe, ale sałata nie jest pozycją Annex II.
Czysta sałata jest roślinna, wegańska i naturalnie bez glutenu oraz laktozy.
Informacje dietetyczne i alergeny mają charakter pomocniczy. Przy alergiach zawsze sprawdzaj etykietę konkretnego produktu.
Przechowywanie i świeżość
Jak przechowywać
Przechowuj w lodówce, chłodno i z ograniczeniem utraty wilgoci, ale bez stojącej wody na liściach.
Zużyj zanim liście staną się śluzowate, mocno zwiędłe lub rozwiną mokrą zgniliznę.
Jak poznać stan produktu
Świeża sałata ma jędrne, sprężyste, intensywnie zielone liście i chrupiące nerwy.
Śluz, mokra zgnilizna, pleśń i gnilny zapach oznaczają zepsucie.
Dłuższe przechowywanie
Nie nadaje się dobrze do zwykłego mrożenia na surową sałatkę; najlepiej kupować i zużywać świeżą.
Wartości odżywcze
USDA FDC 169249 podaje 15 kcal, 1,36 g białka, 0,15 g tłuszczu, 2,87 g węglowodanów, 1,3 g błonnika i 0,78 g cukrów na 100 g.
Tabela odnosi się do surowej zielonej sałaty liściowej.
Wartości na 100 g.
| Kalorie | 15 kcal |
|---|---|
| Białko | 1,36 g |
| Tłuszcz | 0,15 g |
| Węglowodany | 2,87 g |
| Błonnik | 1,3 g |
| Cukry | 0,78 g |
| Sól | 0,07 g |
Rodzaje i wybór
Całe główki, luźne liście, mieszanki sałat i baby leaf.
Luźne i młode liście są delikatniejsze; bardziej zwarte odmiany dłużej utrzymują chrupkość.
Wybieraj jędrne, suche na powierzchni liście bez brunatnych mokrych uszkodzeń.
Młodsze liście są delikatniejsze, a starsze zewnętrzne mogą być grubsze i bardziej gorzkawe; świeżość ocenia się głównie po turgorze i kolorze.
Pochodzenie i produkcja
Lactuca sativa została udomowiona w regionie śródziemnomorskim i zachodniej Azji.
Uprawiana globalnie w gruncie, tunelach i szklarniach.
Liście lub główki zbiera się przy odpowiedniej wielkości, szybko chłodzi, sortuje i pakuje.
W Polsce dostępna świeża przez cały rok, z upraw krajowych i importu.
Sałata od tysięcy lat jest uprawiana jako warzywo liściowe w regionie śródziemnomorskim i później na całym świecie.
Zamienniki i powiązane
Sałata rzymska jest bardziej chrupka, roszponka delikatniejsza, a rukola ostrzejsza i bardziej aromatyczna.
Dobrze łączy się z tuńczykiem, jajkiem, kurczakiem, pomidorem, ogórkiem, oliwą, cytryną i octem.